Nasıl Beste Yapılır?

Beste yazmak isteyen herkesin herkesin akıllarında sorular dolaşır durur. Beste nasıl yapılır? Dinlediğimiz müzikler nasıl bestelenir ve kaydedilir?

O çok beğendiğimiz şarkılar hiç de kolay ortaya çıkmaz. Ne kadar tecrübe ve birikim kazanırsanız, o kadar iyi şekilde beste yapma tekniklerine hakim olursunuz. Beste yapmak için öncelikle kendinize bir yol haritası çıkartmalısınız. Öncelikle ne tarzda bir beste yapmak istediğinize karar vermelisiniz. Fakat bu kararı verirken kendi dinlediğiniz müzik türünün çok dışına çıkmamak sizin yararınıza olacaktır. Çünkü eğer yapacağınız beste kendi dinlediğiniz müzik türüne uzak ise, beste yapmanız zorlaşabilir.

Peki Nasıl Beste Yapılır?

Şimdi gelelim beste nasil yapilir sorusunun cevabına. Yeterince isteyen ve çalışan herkes ben beste yapmak istiyorum hayalini gerçekleştirebilir. Bir bestenin oluşması için melodik değeri olan notaların bir araya gelmesi gerekmektedir. Besteler notalara karşılık gelen seslerin kullanılmasıyla ortaya çıkar. Bir eserin beste özelliğine tam ulaşabilmesi için yazılması veya kaydedilmesi gerekmektedir.

Müzikler nasıl bestelenir ve kaydedilir konusuna değinecek olursak, ister bir kayıt stüdyosunda kayıtlarınızı yapabilir, isterseniz ve yeterli maddi imkanınız var ise evinizde de gerekli ekipmanı sağlayıp kendi kayıt stüdyonuzu oluşturabilirsiniz.

Her müzisyen dinlediğini çalar. Zaman içinde dinlediği müzik türlerinden etkilenir bilinçaltına alır ve kafasında bir melodi oluşturur. Beste yapmak müzisyenin hayal gücüne, hayat birikimine ve kültürel birikimine bağlıdır. Beste yapmakta önemli hususlardan biride müzikle işlenen konuya uygun enstrümanların kullanılmasına özen gösterilmelidir. Daha sonra tüm bu enstrümanların çıkartacağa sesler nota değeri bazından notaya dökülerek yazılır. Daha sonra notaların ezberlenmesiyle çalıma uygun hale gelir.

Beste yapmak incelik gerektirir, bu yazımıza devam etmeden önce, “Ünlü Eden Bestelerin Sırları” yazımızı da okumanızı öneririz!  —> Ünlü Eden Bestelerin Sırları, Nasıl Kaliteli Beste Yapılır?

Beste yapmak için elbet de yaratıcılık ve halay gücünün yeri azımsanmayacak kadar azdır lakin beste yapmak için nota ve armoniye de hakim olmak gerekmektedir. Bu hakimiyet size beste yaparken birbirini takip eden notaların uyumlu ve bir karar ses çıkarabilecek düzeyde bütünlük sağlamasının önünü açacaktır. Bu uyum gam bilgisiyle açıklanabilir. Gam notanın kalın sesten ince sese veya ince sesten kalın sese gitmek üzere sıralanışıdır. En basit örnek olan Do Majör ele alınacak olunursa içinde hemen hemen herkesin bildiği Do – Re – Mi – Fa – Sol – La – Si – Do sesleri bulunmaktadır. Bu sesler art arda basıldığı takdirde uyumlu sesler duyulmaktadır. Do majör gamının içinde bulunan sesleri kullanarak beste örnekleri verecek olursak, Do majör, Re minör, La minör, Mi minör akorlarını basarak do majör gamına uygun akorlar olarak yapmış olursunuz. Akabinde ise do majördeki sesleri kullanarak üstüne solo yazabilirsiniz.

Genellikle müzisyenler beste yaparken daha çok piyano ve gitar kullanırlar. Bunun en büyük sebeplerinden biri ikisinin de hem eşlik hem de solo olarak kullanılabilen enstrümanlar olmasıdır. İki enstrümanda da hem akor basıp hem de melodi verebilirsiniz. Müzisyenlerde etkileşim ve esinlenme her şeyden olabilir. Bir film, bir fotoğraf, bir resim, bir melodi bunlardan her biri her insanda farklı duygular uyandırabilir. Ve her insan bu duyguları farklı bir şekilde işleyebilir. Bu duygular yaratıcılıkla harmanlandığında ilham ortaya çıkmış olur.
Yazının ilk cümlelerinde vurguladığımız gibi her müzisyen dinlediğini çalar. Dinlediği müzik tarzı bağlamında melodiler elde edebilir. Bestelerin oluşmasında ilk olarak tür belirlenin. Hangi türden müzik yapacağımıza karar vermeniz gerekir bu elbette ki bir anda karar verilebilen bir şey değildir. Yıllarca pop dinleyen ve hiç jazz dinlemeyen biri jazz beste yapmaya karar verip bunu gerçekleştirmesine olanak yoktur. Bu sebeple insan ne dinlerse onu çalar söylemi tam yerinde bir söylemdir.

Daha sonra yazının yukarı bölümünde bahsedildiği gibi nota ve armoni işin içine katılarak birbirine uyumlu sesler elde edilir. Ancak bu uyumluluk müzik türlerinde farklılık gösterilebilir. Bir jazz seslerinde uyumluluğun yanı notalarda karmaşa görülmektedir. Karar sesini yakalamak çok zordur. Belirli olan melodi sürekli tekrarlanmaz ve giderek karmaşık bir hal alır. Bir pop şarkısında ise 2 veya 3 tane nakarat bölümü bulunmakta ve nakaratta bulunan notalar uyumluluk için her zaman aynı olur.

Beste yaparken sadece notaların uyumu yeterli olmayacaktır. Ölçü ve ritimde oldukça önemlidir. Bestenin türüne göre ölçünün hızı 4/4lük 7/8lik gibi değerler alabilir. Örneğin vals türünde genellikle 3/4lük ritimler kullanılır. 3 4lük nota örneklerine bakacak olursak “Hatırla Sevgili” diyebiliriz.

Beste yapmanın püf noktalarını,

Hayal gücü,

Çalışmak

İyi bir nota bilgisine sahip olmak şeklinde sıralayabiliriz.

Daha sonra ölçülerin ışığında güfte belirlenir ve sözler melodiyle uyum sağlayacak şekilde şarkıya oturtturulur.